#FoodHeroes van morgen: pleidooi voor verduurzaming voedselketen

landschap wallonië

Met de Covid-19-crisis is de consument zich er plotseling van bewust geworden dat een gevarieerd, voldoende, kwalitatief hoogstaand en betaalbaar dieet elke dag van de week, maand en jaar verre van vanzelfsprekend is. Het vitale belang van het in leven houden van de verschillende actoren in het voedselsysteem, van boer tot bord, werd van meet af aan erkend. Er is alles aan gedaan om de 11 miljoen Belgische burgers, waaronder de meest behoeftigen, voor wie specifieke acties zijn ondernomen, van het nodige voedsel te blijven voorzien. Een maand na de start van de lockdownmaatregelen kunnen we concluderen dat het Belgische en Europese voedselsysteem in staat is om te reageren op een extreme crisissituatie. Tegelijkertijd benadrukt de crisis de noodzakelijke evolutie naar een duurzamer voedselsysteem.

In Wallonië zijn alle elementen aanwezig om in te grijpen. Reeds in mei 2018 ontwikkelden vertegenwoordigers van alle stakeholders van het Waalse voedselsysteem, na een breed participatieproces, samen een gemeenschappelijke en gedeelde visie op een duurzaam voedselsysteem voor Wallonië. Bij dit proces waren onder meer beroepsfederaties, verenigingen met expertise in de verschillende dimensies van voeding, regionale en lokale overheden, actoren op het gebied van sociale actie, onderwijs en opleiding, territoriale ontwikkeling en vakbonden betrokken. Deze actoren hebben ook een honderdtal actiepunten geïdentificeerd om de overgang naar een dergelijk systeem te faciliteren en te versnellen. Dit alles werd in een referentiedocument “Naar een duurzaam voedselsysteem in Wallonië”[i] opgetekend.

Duurzamer voedselsysteem

Het Waalse referentiekader moet de overgang naar een duurzamer systeem begeleiden. Om een echte collectieve mobilisatie te genereren, de enige garantie voor succes, moeten alle actoren, zowel publieke als private, op gecoördineerde en efficiënte wijze in dezelfde richting werken. Vandaag de dag bestaan er in Wallonië al heel wat initiatieven, of het nu gaat om de duurzame Green Deal-kantines, de D’Avenir-aanpak, lokale initiatieven, … . Helaas zijn ze te versnipperd en niet altijd coherent met elkaar, wat hun effectiviteit beperkt.

Er bestaat een gemeenschappelijke visie, deze is terug te vinden in het referentiesysteem. Ook aan ideeën en middelen ontbreekt het niet. Alle elementen liggen op tafel om het systeem echt te laten evolueren naar meer duurzaamheid. Wat ontbreekt is de gemeenschappelijke en gecoördineerde wil om de beschikbare middelen ten dienste te stellen van de evenwichtige visie die in het referentiekader is geformuleerd en die rekening houdt met de ecologische, sociale en economische aspecten van voedsel.

Actieplan

Er moet nu een concreet actieplan worden opgesteld. Het moet worden gesteund door de hele Waalse regering, omdat het gaat om verschillende bevoegdheden die verband houden met verschillende ministers, en het moet gebaseerd zijn op het reeds ontwikkelde Waalse referentiekader. Ook moeten alle betrokken actoren erbij worden betrokken om te voorkomen dat er een tweedelig systeem ontstaat waarin twee strategieën, de ene uitsluitend lokaal en de andere meer open voor de buitenwereld, tegenover elkaar komen te staan.

Breed

Dit plan moet dus zowel de lokale behoeften als de Europese en internationale dimensie van voedsel integreren. Het moet ook de duurzaamheidsdimensie in alle onderdelen van de handel omvatten, ongeacht de lengte van de keten. Het is daarom noodzakelijk om toekomstgerichte sectoren te versterken en te ontwikkelen die veelbelovend zijn en een toegevoegde waarde creëren die eerlijk over alle spelers in de keten wordt verdeeld. Laten we in het bijzonder denken aan de sectoren eiwithoudende erwten, spelt, oliehoudende zaden, groente- en fruitproductie en de kwaliteitsproductie van dieren. Deze sectoren creëren lokale werkgelegenheid, maar komen ook tegemoet aan de soms nieuwe behoeften van de consumenten, hier, maar ook elders in Europa en in de wereld.

Veerkrachtig

Het open karakter van het systeem draagt ontegenzeggelijk bij tot de veerkracht ervan. Maar een open systeem mag geen systeem zonder regels zijn. Bovendien betekent de internationale dimensie ook Noord-Zuidsamenwerking, en wat we voor onszelf vragen, vragen we ook voor onze partners en collega’s in andere delen van de wereld.

Het samen definiëren van deze regels en het samen bouwen aan een duurzamer systeem moet van ieder van ons de #FoodHeroes van morgen maken.

Anne Reul, Fevia Wallonië
Guy Paternoster, Tienen Raffinaderij
Jacques Crahay, Cosucra
Olivier de Wasseige, UWE
Marianne Streel, FWA
Charles Petit, Comeos Wallonië 
Katrien D'hooghe, BFA
François Héroufosse, Wagralim
Arnaud Deplae, UCM
Marianne Sindic, Professor Gembloux Agro-Bio Tech
Antoine Clinquart, Professor ULiège
Bernard Bodson, Professor Gembloux Agro-Bio Tech
Yvan Larondelle, Professor UCLouvain

This post is also available in: Nederlands

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*